Gürcülerin oyunlarının felce uğradığını, Varşova'da şimdilik Kafkasya temsilciği açılmayacağını, Osman ve Ahmed ile mektuplaştığını, Hilmi Bey'in İskender'den mektup getirdiğini, buna göre Muzaffer'in tutuklandığını, İskender'in Cengiz ile irtibatını kaybettiğini, İskender'in iyi olduğunu, fakat bir şekilde İstanbul üzerinden Avrupa'ya gelmesi gerektiğini bildiren Alihan Kantemir'in Haydar Bammat'a mektubu

Abstract

Sen gittikten sonra ciddi bir gribe yakalandım ve istediğim gibi işler ile uğraşamadım. Ayın 10’undan beri ayaktayım. Evvelsi gün Doktor Mar bende idi ve Gürcülerin oyunlarının bütün bölgelerde felce uğradığını bildirdi. Şimdilik Varşova’da hiçbir Kafkasya temsilciliği kurmama kararı alınmış.... Gördüğün gibi Prag’a gidemedim. Kendimi daha iyi hissettiğimde oraya gitmek istiyorum. Osman ve Ahmet’e haber verdim ve onlardan da cevap aldım. Dün arkadaşımız Hilmi Bey’in evinde idim. O bana İskender’in mektubunu verdi. Bu mektupların kopyasını sana gönderiyorum. Bizim Tahran’daki arkadaş bu mektupların yanında aşağıdaki bilgileri ihtiva eden bir not göndermiş. 1. Muzaffer tutuklandıktan sonra İskender’in durumu hakikaten zorlaştı... 2. İskender’in sağlığı iyi. O Cengiz ile olan bağlantılarını kaybetti. Ama tekrar kurabileceği umudunda. 3. İran’daki pilotları kullanmak için İskender’in vasıtası ile çalışıyorum. 4. Bir aralar İskender’in yardımcısı ile ilgili mesele gündeme gelmişti. Ne yapıldı? Bu mesele hemen çözülürse iyi olurdu. Bunların dışında İskender’den posta vasıtasıyla bir mektup geldi. Bu mektubunda en azından İstanbul’a gelmesi için kendisine izin verilmesini istiyor... Halil ami ile yeni gelen bilgiler üzerinde bayağı tartıştık ve şöyle bir karara geldik; İskender’in isteği, -muhtemelen o, onu sıkı bir göz altına alan polislerin dikkatini dağıtmak istiyor, -üzerine raporundan da anlaşıldığı gibi oradaki durumları iyi bildiğini göz önünde bulundurarak tabi eğer sen de bunu uygun görürsen şahsi görüşme ve yeni görevler için onu İstanbul üzerinden Avrupa’ya belki de İtalya’ya çağırmayı uygun buluyoruz. Şimdilik Hilmi Bey’in Tahran’daki arkadaşa aşağıdakileri telgraf etmesini istedik; “İskender’e onun raporlarını aldığımızı ve onu geçici bir süre için Türkiye’ye veya Avrupa’ya yeni talimatlar için çağırmamız düşünüldüğünü bildirin. Yeni talimatlar alıncaya kadar yeni ve eski pilotları kullansın ve Cengiz ile bağlantı kursun. Bunun için Astar ve Pehlevi’ye gitmesi için ona her ay 30 Fr. vermeye devam edin.”