İran gizli polisi tarafından takip edildiğini, Azeri pilotlar ile temas kurunca bu takibin daha da arttığını, pilotların Türkiye'ye gitmek istediklerini, fakat İranlıların onları hapsettiklerini, serbest bırakıldıklarında çeşitli görevler veripi arkalarına ajanlar taktıklarını, Cengiz'in Azerbaycan'a ulaşıp Tiflis, Gence, Bakü ve Derbent'teki görevlerini yerine getirdiğini, Kafkasya'dan üzücü haberlerin gelmeye devam ettiğini, Rusların hazırlıklar yaptığını bildiren adı bilinmeyen birisinin Halil Bey Hasmemedov'a mektubu

Abstract

Cengiz ve Muzaffer’in kılavuzu İran Hükümeti tarafından tutuklanınca onun yanından Cengiz’in bana yazdığı mektup çıktığından beri ben de yerli gizli polisler tarafından göz altına alınmış durumdayım. Bu göz altına alınma geçen sene ilk baharda Tahran’a gelen bizim Azeri pilotlar ile olan bağlantılarımdan sonra daha da sıkılaştı. Onları her zaman takip eden gizli polis ajanları önünde onlar ile tanıştım. Aksisi de imkansızdı. Arkadaşımızın onlardan istedikleri materyalleri acele almak zorundaydım.... Onların anlattıklarına göre İran’a ilk geldikleri gün Türkiye’ye gitmek istediklerini bildirerek yerli hükümete başvurmuşlar. Ancak İran Hükümeti onları uzun bir müddet hapishanede tuttuktan sonra onları yerleştirmek için Tahran merkez polisine göndermişler. Burada onları boş bırakmışlar ve çeşitli yerlere görevlendirmişler ancak yukarıda da dediğim gibi arkalarına ajanlar takmışlar.... Pilotlardan biri Mehmet Mehmedov kaldığı pansiyonda bir Türkistanlı ile tanışmış ve o maddi yardımlarda bulunmuş ve Tahran’daki Türkiye Elçiliği istiyor diyerek Sovyet havalimanı ile ilgili materyalleri almış.... Bunları öğrenince Türkiye Elçiliği’ne gittim... Cengiz ve onun misyonu hakkında birkaç söz. Azerbaycan’a ulaşınca Tiflis, Gence, Baku ve Derbent’te ona verilen görevleri yerine getirmiş.... Vatandan son zamanlarda üzücü haberler geliyor. Baskılar artıyor. Yine tutuklamalar, atıp öldürmeler ve sürgünler.... Ruslar Türkiye ve İran sınırlarını güçlendiriyorlar. Burada da bazı hazırlıklar yapılmaktadır. Sınırlar güçlendirilmektedir. Zaman zaman başkentte çeşitli dedikodular cereyan etmektedir. Bolşeviklerin İran’dan hava kuvvetleri için bir üs ve Kazvin’deki demiryolu ve otoyolları istedikleri söyleniyor. Tabi bunlar birer söylentiler ama ateş olmadan da duman çıkmaz. Birkaç kelime de bizim düşünce, savaş ve organizasyon hakkında yazmak istiyorum. Sizin de bildiğiniz gibi şu anda biz büyük tarihi olayları yaşamaktayız. Eğer ilk bahara doğru barış gelmeyecekse %99 bu durumdan sakınmak gerekir ve savaş Yakın Doğu’ya ve...